του Περικλή Βανδώρου

Μιλώντας για την Καλαμαριά, η πρώτη λέξη που συνειρμικά έρχεται στο νου για να χαρακτηρίσει την πόλη μας είναι προσφυγιά… Και είναι απολύτως φυσιολογικό καθώς στην περιοχή δεν προϋπήρχε όχι πόλη αλλά ούτε καν ένας οικισμός. Μόνο λάσπες, χωράφια και ένα μεγάλο (συμμαχικό) στρατόπεδο. Αυτή ήταν η εικόνα που αντίκρισαν οι πρώτοι πρόσφυγες που έφτασαν το 1915 μετά τη γενοκτονία των Ποντίων και, κυρίως, το μεγάλο προσφυγικό κύμα μετά τη Μικρασιατική καταστροφή του 1922.
Πρώτο τους μέλημα, «να βάλουν ένας κεραμίδι πάνω απ’ το κεφάλι τους», να προστατέψουν την οικογένειά τους και να ριχτούν με τα μούτρα στη δουλειά. Να αντιμετωπίσουν ασθένειες, υποσιτισμό, ανεργία, να δώσουν – με δυο λόγια – τον αγώνα της επιβίωσης αλλά και της προσαρμογής στην καινούργια πατρίδα. Και πάνω που άρχισαν να σηκώνουν κεφάλι, ήρθε ο πόλεμος, η κατοχή, ο εμφύλιος, οι εξορίες, η χούντα… Πρέπει να φτάσουμε στη μεταπολίτευση για να ξεκινήσει η αναγέννηση της Καλαμαριάς. Τότε, που προτεραιότητα της Δημοτικής Αρχής είναι το αποχετευτικό, οι ασφαλτοστρώσεις των χωματόδρομων (που ακόμη υπήρχαν), η καθαριότητα. Τότε όμως που έγιναν και τα πρώτα βήματα ανάπτυξης πολιτιστικής κίνησης με την ίδρυση της Δημοτικής Φιλαρμονικής, της Δημοτικής Χορωδίας και κυρίως του Πολιτιστικού Κέντρου του Δήμου Καλαμαριάς με τα τμήματα μουσικής, χορών και τη διοργάνωση εκδηλώσεων. Έπρεπε όμως να περάσουν ακόμη μερικά χρόνια για να βρεθεί ένας στοιχειώδης χώρος (μόλις 35 τ.μ.) για να φτάσουμε στην ίδρυση της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Καλαμαριάς που εγκαινιάσθηκε από τον αείμνηστο Δήμαρχο Θρασύβουλο Λαζαρίδη στις 23 Οκτωβρίου του 1985, στον επάνω όροφο του κτιρίου του Πολιτιστικού Κέντρου, στην οδό Κομνηνών.
Κάναμε αυτή την εισαγωγή για να μη βρεθεί κάποιος και πει: «Ε! καλά… Τρανόν δουλεία… Εδώ στην Ουάσινγκτον γιορτάζουν τα 200 χρόνια της Βιβλιοθήκης της και εσείς πανηγυρίζετε για τα 30 της δικιάς σας;». Μα εμείς είχαμε 500 χρόνια σκλαβιάς (στη Βόρεια Ελλάδα) και όλα αυτά τα δεινά μετά την απελευθέρωση… Και μόνο που διασώσαμε τη γλώσσα μας, κατόρθωμα είναι… Ας σταματήσουμε όμως εδώ και ας μεταφερθούμε στο μαγικό κόσμο του βιβλίου.
Η πρώτη Δημοτική Βιβλιοθήκη λοιπόν είχε δανειστικό και πληροφοριακό τμήμα, παιδική βιβλιοθήκη και μικρό αναγνωστήριο. Είχε περίπου 1.100 βιβλία από τα οποία τα 350 ήταν παιδικά. Η κίνηση όμως, ειδικά από τα παιδιά, ξεπέρασε κάθε προσδοκία. Πολλοί μαθητές από τα Δημοτικά Σχολεία που στεγάζονταν τότε στο κτίριο του σημερινού Δημαρχείου, έδιναν ραντεβού, μετά το σχόλασμα, στη Δημοτική Βιβλιοθήκη. Από στόμα σε στόμα, η φήμη της Βιβλιοθήκης διαδόθηκε, οι δανεισμοί έπαιρναν την άγουσα και ο χώρος ασφυκτιούσε… Το 1988 εγκαινιάσθηκε παράρτημα του Πολιτιστικού Κέντρου στο συνοικισμό του Φοίνικα στο οποίο λειτούργησε και παράρτημα της Βιβλιοθήκης. Λίγο μετά είχαμε την πρώτη αμιγώς Παιδική Βιβλιοθήκη, την «Δανιηλίδειο» - προς τιμή της οικογένειας Δανιηλίδη που έκανε και τη δωρεά του εξοπλισμού και των βιβλίων. Και ακολούθησαν άλλες τέσσερις (4) Παιδικές, κατά σειρά: η Δαήδειος (δωρεά Δαή) στο συνοικισμό Κατιρλί, μία στο Καραμπουρνάκι, μία στον Άγιο Γεώργιο Νέας Κρήνης, μία στην Κηφισιά.

Δεν θέλουμε να σας κουράσουμε με την παράθεση στοιχείων και αριθμών που καταδεικνύουν τη συνεχώς αυξανόμενη κίνηση των Βιβλιοθηκών της Καλαμαριάς, αύξηση που γίνεται κατακόρυφη με την εκδήλωση της πολύπλευρης κρίσης που μαστίζει την κοινωνία μας τα τελευταία χρόνια. Αυτά θα τα παρουσιάσουμε σε ειδική εκδήλωση που προγραμματίζουμε.
Δεν θέλουμε να… ευλογήσουμε τα γένια μας. Εξάλλου δεν είμαστε ευχαριστημένοι με τον αριθμό των βιβλίων των συλλογών των βιβλιοθηκών, ούτε με το χώρο, τουλάχιστον της Κεντρικής (Αναζητείται επειγόντως μεγαλύτερη στέγη προς ενοικίαση).
Θέλουμε όμως να σας παροτρύνουμε να εντρυφήσετε και σεις στη μαγεία του βιβλίου. Είναι αλήθεια ότι βιώνουμε την εποχή της ταχύτητας, των ρυθμών και της ραγδαίας ανάπτυξης των ηλεκτρονικών μέσων μαζικής επικοινωνίας. Ωστόσο, γίνεται μια υπερεκτίμηση της δυναμικής και της ισχύος της γνώσης της τηλεοπτικής και εικονικής πραγματικότητας. Απλώς, οι εν λόγω τεχνολογικές πηγές «εκπέμπουν» αυτό που ανταποκρίνεται στην ιδεολογία της εποχής μας, την ιδιώτευση και τον ατομικισμό. Εκπέμπουν άφθονη πληροφόρηση, εν πολλοίς άχρηστη, για σημαντικά και ασήμαντα γεγονότα με έναν τρόπο που ο δέκτης τα προσλαμβάνει αμέσως και αισθάνεται ότι (δήθεν) είναι κοινωνός της τρέχουσας «ιστορικότητας».
Πολλοί είναι αυτοί που, εδώ και χρόνια, ισχυρίζονται ότι η ολοένα αυξανόμενη αυτοματοποίηση των πάντων θα πλήξει και τη σχέση του ανθρώπου με το βιβλίο, όπως έπληξε, σε μεγάλο βαθμό, τη σχέση του με την ανάγνωση εφημερίδων. Κι όμως, το βιβλίο και οι αναγνώστες του αντιστέκονται. Η μαγεία της ανάγνωσης ενός βιβλίου δεν μπορεί να αντικατασταθεί με τίποτα. Αυτό το θρόισμα των σελίδων του, η επιλογή του σελιδοδείκτη ή το τσάκισμα της σελίδας λίγο πριν κλείσεις τα βλέφαρα, η υπογράμμιση φράσεων που θεωρούμε σημαντικές, η μυρωδιά του… Δεν είναι λίγοι αυτοί που νοσταλγούν το χαρτοκόπτη όταν παίρνουν ένα καινούργιο βιβλίο. Η κορύφωση όμως έρχεται όταν ξεκινά το παιχνίδι με τις λέξεις, τις φράσεις, τις έννοιες, τις σκέψεις, τις αναζητήσεις, τα ερωτήματα, που τόσο απλόχερα δίνεται μέσα από το βιβλίο, είναι η καλύτερη κατάδυση στο εσωτερικό του εαυτού μας. Είναι η περιδιάβαση στα άπειρα νοήματα, που δημιουργεί και κουβαλάει ο κόσμος μας, ο άνθρωπος. Είναι η διαφυγή από την ισοπέδωση της καθημερινότητας, ένας προνομιακός τόπος της ανθρώπινης επικοινωνίας απαλλαγμένης από τη χειραγώγηση των υλικών αντικειμένων, που καταδυναστεύουν τη ζωή μας. Είναι όλη αυτή η πανδαισία αισθήσεων που δεν θα υποκατασταθεί ποτέ από το περιβόητο e-book…
Όσο για το χώρο της βιβλιοθήκης, άλλη μαγεία εκεί… Μπαίνεις μέσα και το βλέμμα σου χάνεται, δεν ξέρεις ποιο ράφι να πρωτοεξερευνήσεις. Αναρωτιέσαι αν η έκσταση που νοιώθεις πηγαίνει προς ή έρχεται από τα βιβλία. Η σιωπή που κυριαρχεί υποβοηθά να ακουστούν μυριάδες άηχες φωνές του παρελθόντος που ξεπηδούν από μέσα τους. Μήπως αυτό εννοούσε ο Χ.Λ. Μπόρχες όταν έγραφε ότι “η βιβλιοθήκη είναι μια πύλη στο χρόνο”; Και ο χρόνος αυτός, μήπως, τελικά, δεν αναφέρεται μόνο στο παρελθόν αλλά και στο μέλλον;…
Αναφέραμε ότι οι βιβλιοθήκες μας είναι σχετικά μικρές. Στη μαγεία όμως δεν παίζουν ρόλο τα μεγέθη. Γιατί κάθε ταπεινή βιβλιοθήκη εκπέμπει την ίδια πνευματικότητα, την ίδια αγάπη που ακτινοβολούν οι επώνυμες βιβλιοθήκες. Το «μυστηριακό τοπίο» δεν αποτελεί συνάρτηση του αριθμού των βιβλίων. Εδώ, η αισθητική κατανικά τα μεγέθη, σε αντίθεση με όσα μας βομβαρδίζουν τα ΜΜΕ.
Ένα επετειακό σημείωμα βρίθει, κανονικά, από αριθμούς και διαγράμματα. Εμείς θελήσαμε να μιλήσουμε συναισθηματικά, να μιλήσουμε στην ψυχή σου, αγαπητέ αναγνώστη, επικεντρώνοντας στο βιβλίο αυτό καθεαυτό και στο «σπίτι» του… Αν δεν τα καταφέραμε, μια επίσκεψη σε μια από τις βιβλιοθήκες μας, μπορεί να σε πείσει. Οι βιβλιοθηκονόμοι μας - με πανελλαδικές διακρίσεις αλλά και… τοπικούς εγκωμιαστικούς χαρακτηρισμούς - θα σας καθοδηγήσουν καλύτερα στα μονοπάτια ενός υπέροχου σαγηνευτικού χώρου…
Γιατί ο κόσμος μας θα ήταν πολύ πιο όμορφος αν κάθε άνθρωπος κρατούσε στο χέρι ένα βιβλίο…


Κεντρική Βιβλιοθήκη
Αργυρουπόλεως 34 – τηλ: 2310423233
e-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Δαήδειος Παιδική Βιβλιοθήκη
Ελλησπόντου 15 – τηλ: 2310480916
e-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Δανιηλίδειος Παιδική Βιβλιοθήκη
Αιμ. Γρεβενών και Καρολίδου 14 – τηλ: 2313314493, 2310456658
e-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Παιδική βιβλιοθήκη Συνοικισμού Καραμπουρνάκι
Κούσκουρα 32 – τηλ: 2313314491, 2310421752
e-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Παιδική Βιβλιοθήκη Συνοικισμού Κηφισιάς
Σολωμού 10 – τηλ: 2310434987
e-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Βιβλιοθήκη Φοίνικα
Εθνικής Αντίστασης & Θησέως 8 – τηλ: 2310471250
e-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.


Και στα sites ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΔΗΜΟΥ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑΣ : www.kalamaria.gr/lib/
ή απλά ΔΗΜΟΣ ΚΑΛΑΜΑΡΙΑΣ : www.kalamaria.gr

 (αναδημοσίευση από τον Πολίτη Κ)

Προσθήκη νέου σχολίου


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

DMC Firewall is developed by Dean Marshall Consultancy Ltd