Το Δεκέμβρη του 1989 χιόνισε. Από εκείνη την πρώτη μέρα που το «έστρωσε» ως τις διακοπές των Χριστουγέννων τα σχολεία έκλεισαν με άνωθεν εντολή. Όμως, όποιος θυμάται τα συνταρακτικά γεγονότα του μηνός θα επισημάνει ότι αυτό ήταν αδύνατο. Διότι τα σχολεία ήταν ήδη κλειστά, καθώς βρίσκονταν υπό Κατάληψη από τους μαθητές. Αυτές ήταν οι πρώτες μαθητικές καταλήψεις – η χαραυγή του μαθητικού κινήματος – που κορυφώθηκαν τις επόμενες χρονιές.

Εκείνη την πρώτη μέρα, λοιπόν, που το «έστρωσε», το 2ο Γενικό Γυμνάσιο-Λύκειο στο Καραμπουρνάκι –το «Δεύτερο»- παρουσίαζε το παρακάτω γενικό μετωπικό πλάνο με τρία επίπεδα ή τέσσερα, αν προσθέσουμε τη θάλασσα που αποτελεί το μόνιμο φόντο σε όλες τις εικόνες μνήμης της Καλαμαριάς.
Στο βάθος του πλάνου, μπροστά στη θάλασσα, υψώνονταν οι λόφοι των σπασμένων πιάτων από το διπλανό κέντρο διασκεδάσεως που τότε λειτουργούσε ως «πιατάδικο». Κάθε πρωί η φαγάνα άδειαζε τους σωρούς σε καρότσες που έφευγαν για άγνωστη χρήση. Τη μέρα εκείνη τη χιονισμένη οι λόφοι στέκονταν εκεί. Ίσως η φαγάνα απεργούσε, μπορεί ο φαγανιέρης να κοιμόταν. Έτσι, τα λευκά θρύμματα των πιάτων τα σκέπαζε το λευκό χιόνι κι αυτό μπορούσε να είναι ένα πρώτης τάξεως τοπίο αλυκών.
Στο δεύτερο επίπεδο, με κεντρικό ρόλο στη μυθοπλασία του κάδρου, βρισκόταν το κτήριο του σχολείου. Στη πλαϊνή όψη, και μετωπική ως προς τη δική μας γωνία λήψης καθώς προσεγγίζουμε από την οδό Παπάγου, ικανό χώρο καταλάμβανε το πανό-σεντόνι με τη λέξη ΚΑΤΑΛΗΨΗ και το σήμα με το κυκλωμένο Ν. Καινούργια λέξη και ένα νέο σύμβολο για το μαθητικό νου. Και προανάκρουσμα. Την επόμενη χρονιά ήταν να βρεθούμε στην άλλη πλευρά του κάγκελου, μέσα στην αυλή.
Στο πρώτο επίπεδο – το μπροστινό – τα κάγκελα χάραζαν κάθετα τα πορτρέτα των μαθητών του Λυκείου – οι «μεγάλοι». Φορούσαν δερμάτινα τζάκετ και ζεσταίνονταν γύρω από τη φωτιά που έκαιγε μέσα στο βαρέλι. Ένας από αυτούς, με σκουφί, παραπάτησε και έφτυσε. Ξαφνικά έμοιασαν με ήρωες από τα εξώφυλλα των δίσκων.
Έκανα τη διαδρομή από την πλατεία Σκρα, περιοχή Αρετσού, ως το «Δεύτερο» καθημερινά για έξη χρόνια. Κυρίως με τα πόδια. Το λεωφορείο ήταν μια λύση αρκετά πρακτική, ιδίως όταν έβρεχε, η οποία όμως μείωνε το χρόνο της διαδρομής και της αναπόλησης. Πρακτικό μεν, πεζό δε, ενώ η πεζή διαδρομή αποκάλυπτε άλλες ποιότητες. Επίσης, απόφευγα χωρίς εξηγήσεις την παραλιακή από το «Παλατάκι». Συνεπώς, η επιλογή που μένει είναι ο δρόμος στο πλάι του γηπέδου.
Επάνω στη διαδρομή υπήρχαν τα κομβικά σημεία –σημαδούρες- σαν τα χαλικάκια του Κοντορεβιθούλη. Τέτοιο ήταν το μικροσκοπικό παρκάκι της Ελλησπόντου, το μίνι-μάρκετ και το βίντεο κλαμπ. Αν ενώσεις τις γραμμές σχηματίζεται ένα Γκρέμλιν.
Σημείο καμπής αποτελούσε η στροφή ανάμεσα στο 1ο Γυμνάσιο – το «Πρώτο» - και το γήπεδο του Απόλλωνα. Σηματοδοτούσε το πέρας της Ανάβασης και το ξεκίνημα της Καθόδου. Η διάσχιση κάθετα της οδού Χηλής, με τη νησίδα στη μέση, τη θάλασσα στο πολύ βάθος, ήταν το πέρασμα από το ξέφωτο, το πάτημα στο πλατύσκαλο που φωτιζόταν αλλιώτικα και ισχυρά. Εκεί που το Φως άσπριζε το δρόμο, διέθετε δυνάμεις μυστικές και μετουσίωνε την Ύπαρξη. Ήταν ένα μεταφυσικό ντους. Αν ποτέ ο Πλωτίνος είχε την τύχη να περάσει από την οδό Χηλής απέναντι από την Κίου για να στρίψει προς Καραμπουρνάκι πάω στοίχημα ότι θα ενθουσιαζόταν.
Από κει και πέρα, η Κάθοδος προς το σχολείο – από το «Πρώτο» προς το «Δεύτερο» - κάτω από τη σκιά της Μεταμόρφωσης, ήταν πράσινη. Πράσινο, το χρώμα της διχασμένης προσωπικότητας. Από τη μια μεριά, την αριστερή, ήταν τα χορτάρια του στρατοπέδου Κόδρα και από την άλλη η σειρά των οικοδομών σε τέλεια τετράγωνα με ορθές γωνίες και ορθολογική διάθεση. Το Δημοτικό χτίστηκε μετά.
Ήταν άνετη και ξεκούραστη, με φρέσκια ανάσα, η Κάθοδος προς το σχολείο ανάμεσα σε δύο κόσμους που χώριζε συμμετρικά η οδός Παπάγου. Η ίδια οδός ανάποδα, ύστερα από έξι-εφτά ώρες, ήταν ανηφορική, Ανοδική, σαφώς πιο εξαντλητική και ιδρωμένη, αλλά με τον αέρα της ελευθερίας, και οδηγούσε στο οροπέδιο της οδού Χηλής με την προαναφερθείσα υπερβατική νησίδα. Στη συνέχεια, η νέα Κάθοδος που ακολουθούσε ήταν γκρίζα, ξεθωριασμένη μπλε, αποχρώσεις του κίτρινου και ώχρας. Σίγουρα είχε και άλλα χρώματα, αλλά χάθηκαν με τον καιρό γιατί η συγκεκριμένη μπομπίνα της μνήμης δεν διατηρήθηκε στους κατάλληλους βαθμούς ούτε σε ξηρό μέρος.
Έπειτα μην ξεχνάμε το γεγονός ότι χιόνισε και το χιόνι νοτίζει το έδαφος και φέρνει υγρασία στα υπόγεια, πράγμα ιδιαίτερα επιβλαβές για τα φιλμ της μνήμης.

 

Μιχάλης Αγραφιώτης

DMC Firewall is a Joomla Security extension!